Βιβλιοθήκη της «Ελευθεροτυπίας»

Απρίλιος 25, 2007

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ

Filed under: Uncategorized — vivliothiki @ 2:21 μμ

Στο επόμενο τεύχος της «Βιβλιοθήκης» το κεντρικό θέμα είναι η πρόσληψη του βιβλίου από τον Τύπο και ο ρόλος τον οποίο παίζει η κριτική της λογοτεχνίας σ’ αυτό, ιδιαίτερα μετά τη δημιουργία των ειδικών ενθέτων των εφημερίδων κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών. Αναρωτιέμαι πώς ακριβώς μπορούμε να σκεφτούμε αυτόν τον ρόλο: τι περιμένουμε από αυτόν, τι πιστεύουμε ότι θα έπρεπε να κάνει και δεν το κάνει, τι επιρροή ασκεί (αν ασκεί κάποια επιρροή) στις αναγνώσεις μας και στις επιλογές μας, αλλά και πώς τον βλέπουμε μέσα στα γενικότερα συμφραζόμενα της σύγχρονης λογοτεχνικής παραγωγής.

Βαγγέλης Χατζηβασιλείου

Advertisements

8 Σχόλια »

  1. H κριτική μ’ αρέσει όταν ξαφνιάζει. Όταν είναι δημιουργική και ξεδιπλώνεται με αφορμή ένα κείμενο, αλλά λογοδοτώντας μονάχα στον εαυτό της. Όταν αυτονομείται και ταξιδεύει.
    Δεν με ενδιαφέρει η κριτική που υποδεικνύει, ταξινομεί, αξιολογεί. Τα βιβλία γεννούν άλλα βιβλία, μας έλεγε ο Ντιντερό. Τα κείμενα γεννούν άλλα κείμενα. Και η κριτική, μόνο και μόνο επειδή υπάρχει δευτερογενώς, επειδή προέκυψε με αφορμή ένα άλλο γραφτό, δεν μπορεί παρά να διάκειται ευμενώς απέναντί του. Μόνο και μόνο επειδή της έδωσε την ευκαιρία να υπάρξει.

    Σχόλιο από vivliothiki — Μαΐου 1, 2007 @ 3:19 μμ | Απάντηση

  2. Θα ήθελα η κριτική να είναι περισσότερο «κριτική» και όχι ευμενής παρουσίαση. θα ήθελα να μου ξεκαθαρίζει το τοπίο της λογοτεχνίας και όχι να μου το μπερδεύει περισσότερο. Αγαπητέ μου κύριε Χατζηβασιλείου, θα ήθελα να έβαζαν οι συνάδελφοί σας τον πήχυ πιο ψηλά, να ξέρουμε τι μας γίνεται. Δεν φυτρώσαμε χθες και ξέρουμε τι σημαίνει καλή λογοτεχνία. Κανένας συγγραφέας δεν αναμετριέται μονάχα με τους ομόγλωσσούς του. Υπάρχουν και τα μεγάλα αναστήματα και δεν πρέπει να τα ξεχνάμε.
    Βέβαια, θα μου πείτε, τα «μεγάλα αναστήματα» μπορούν να συντρίψουν έναν Έλληνα συγγραφέα. Να διαπιστώσει πως όλα έχουν ειπωθεί, πολύ καλύτερα μάλιστα απ’ ότι καταφέρνει να τα πει ο ίδιος, και να σωπάσει. Τολμώ να πω, ότι σε ορισμένες περιπτώσεις δεν θα’ ταν κι άσχημα. εσείς τι λέτε;

    Σχόλιο από Matina Irioti — Μαΐου 3, 2007 @ 2:25 μμ | Απάντηση

  3. Μήπως η κριτική είναι εσωτερική υπόθεση συγγραφέων-κριτικών-εκδοτών; Λέω, μήπως. Εμάς τους αναγνώστες μας ξεχνάτε και δεν κάνετε καλά. ‘Οχι βέβαια όλοι, για να μην είμαι αφοριστικός. Εξαιρώ πολλά κείμενα της «ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ». Καλή συνέχεια στο μπλογκ.

    Σχόλιο από elias — Μαΐου 7, 2007 @ 2:03 μμ | Απάντηση

  4. Η άποψη ότι η κριτική οφείλει να εναντιώνεται ή ότι απλώς εναντιώνεται στα λογοτεχνικά κείμενα επειδή δίχως αυτά δεν θα μπορούσε να υπάρξει η ίδια είναι ψυχαναλυτικής τάξεως και δεν μπορώ να την αντιμετωπίσω. Ερεθιστική, αντίθετα, βρίσκω στην επισήμανση ότι η ελληνική πεζογραφία υστερεί εντυπωσιακά έναντι της ξένης και ότι ως εκ τούτου καλό θα ήταν ίσως κατά καιρούς να σιωπά. Δεν είμαι βέβαιος. Κατ΄αρχήν γιατί πολλά δείγματα της σύγχρονης ξένης λογοτεχνίας δεν είναι καλύτερα από τα ελληνικά και κατά δεύτερον επειδή η κάθε λογοτεχνία διαμορφώνει τους δικούς της όρους ύπαρξης. Το θέμα μένει οπωσδήποτε ανοιχτό. Κάτι τελευταίο – γιατί η κριτική αφήνει «εκτός» τους αναγνώστες; Είναι δύσληπτη; Είναι περιγραφική; Είναι εσωστρεφής και αυτοαναφορική;

    Σχόλιο από Βαγέλης Χατζηβασιλείου — Μαΐου 7, 2007 @ 5:33 μμ | Απάντηση

  5. Γιατί φαίνεται να απευθύνεται στο συγγραφέα και όχι στον αναγνώστη που θα διαβάσει το βιβλίο. Για να το πω καλύτερα, φαίνεται να έχει μονάχα τον πρώτο κατά νου. Από την άλλη πλευρά, οι παρουσιάσεις βιβλίων, αυτές που υποτίθεται ότι έχουν στο μυαλό τους τον αναγνώστη και τον ενημερώνουν, είναι πρόχειρες και ουδέτερες. Θα ήθελα μια μεστή κριτική, που να βάζει το βιβλίο στο σωστό του πλαίσιο, να το συνδέει με άλλα, να μην είναι σοβαροφανής και αυτάρεσκη, και να δείχνει ευρυμάθεια, αλλά όχι έπαρση. Και ύστερα, δεν μπορώ να διαβάζω δήθεν ‘σοβαρές» κριτικές που να μου σερβίρουν ολόκληρη την υπόθεση, για να καλύψουν τον χώρο που τους αναλογεί. Με ξενερώνουν. Σκέφτομαι πάντα ότι εγώ θα έγραφα καλύτερα. Και μη φανταστείτε ότι είμαι από εκείνους που αρέσκονται να λένε «Κάνε με μια μέρα πρωθυπουργό…»
    Και βεβαια να διευκρινίσω ότι τα κείμενά σας στη «Βιβλιοθήκη» κατά κανόνα μου αρέσουν.

    Σχόλιο από elias — Μαΐου 9, 2007 @ 12:35 μμ | Απάντηση

  6. Μην κατηγορούμε όμως πάντα τους κριτικούς για την δική μας ανικανότητα ως αναγνωστικό κοινό. Καταναλώνουμε ότι σκουπίδι μας πλασάρει ο κάθε εκδοτικός οίκος και στρεφόμαστε ενάντια στον κάθε κριτικό ο οποίος θα κρίνει αρνητικά την επιλογή μας ως δήθεν συντηρητικό ή κουλτουριάρη, όταν επιλέγει να περιγράψει την ιστορία του βιβλίου μόνο, τον κατηγορούμε ως άσχετο και αν επιλέξει να αναλύσει βαθύτερα το οποιοδήποτε βιβλίο και να το συγκρίνει με προγενέστερα κείμενα άλλων συγγραφέων και ρεύματα πολύ εύκολα μπορούμε να πούμε ότι καταντά δυσνόητος για τον απλό αναγνώστη. Προσωπικά χρησιμοποιώ τις κριτικές ως «οδηγό» για τις επιλογές μου ως αναγνώστη, η άποψη μου διαμορφώνεται πάντα με βάση την δική μου αισθητική και τις προτιμήσεις. Ο κάθε κριτικός δεν είναι ο θεός που θα μας αποκαλύψει δια μαγείας το σύμπαν, χρειάζεται και η δική μας κριτική σκέψη. Η κριτική ξεκινάει πάντα έναν διάλογο.

    Σχόλιο από altarib — Μαΐου 11, 2007 @ 9:25 πμ | Απάντηση

  7. Πιστεύω πως η Κριτική, η σωστή Κριτική βοηθάει στη διαμόρφωση της γνώμης του κοινού αλλά μαζί το εκπαιδεύει και του ανοίγει περαιτέρω ορίζοντες για την κατανόηση του κειμένου, την ευχαρίστηση που αντλεί από το διάβασμα του κρινόμενου βιβλίου και αποτελεί ερέθισμα για περαιτέρω σκέψεις και προβληματισμούς πάνω στα ερωτήματα που πολλές φορές μας θέτει ένα βιβλίο. Είναι απαραίτητη, αλλά γι’αυτό πρέπει να είναι δημιουργική, και όχι διαφημιστική προώθηση του προϊόντος που τυχαίνει να είναι το κρινόμενο βιβλίο. Η Βιβλιοθήκη προσωπικά μου ανοίγει πάντα κάθε βγομάδα νέους ορίζοντες και την περιμένω με ανυπομονησία, πολλές φορές για να γνωρίσω έναν καινούργιο συγγραφέα, ή και νέα βιβλία παλαιοτέρων που δεν τα ήξερα πρωτύτερα.

    Σχόλιο από garvisel — Ιουνίου 13, 2007 @ 2:03 μμ | Απάντηση

  8. does anyone knows if there is any other information about this subject in other languages?

    Σχόλιο από Yaz Okulu — Μαρτίου 27, 2008 @ 11:51 πμ | Απάντηση


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Blog στο WordPress.com.

Αρέσει σε %d bloggers: